۱۳۹۲ آبان ۱۳, دوشنبه

محسود، حکیم‌الله

از: دانشنامه‌ی آریانا

فهرست مندرجات

[طالبان][طالبان پاکستان]


حکیم‌الله محسود (به انگلیسی: Hakimullah Mehsud) (زادۀ حدود سال ۱۹۷۹ م - در گذشتۀ ۲۰۱۳ م)، رهبر جنبش طالبان پاکستان، موسوم به تحریک طالبان بود که پس از مرگ بیت‌الله محسود، به رهبری این گروه شبه نظامی رسید[۱]. پلیس فدرال آمریکا (اف بی آی) ۵ میلیون دلار برای سر وی جایزه تعیین کرده بود[٢].


[] زندگی‌نامه

حکیم‌الله محسود، در سال ۱۹۷۹ میلادی، در مناطق قبیله‌ای پشتون‌نشین استان وزیرستان شمالی پاکستان[٣]، با نام واقعی جمشید محسود، زاده شد[۴]. نام یا لقب دیگر وی ذوالفقار محسود نیز بوده‌ است[۵]. او که رهبر یک گروهی شبه نظامی در پاکستان موسوم به فداییان اسلام پاکستان و نماینده این گروه در جنبش طالبان پاکستان در زمان زنده بودن بیت‌الله محسود بود[٦]، پس از مرگ بیت‌الله محسود، در سال ۲۰۰۹ میلادی، جانشین وی شد و به رهبری گروه شبه نظامی و پیکارجوی «تحریک طالبان پاکستان» رسید[٧].

در حالی که حکیم‌الله محسود، باری، در ۱۴ ژانویه ۲۰۱۰، از حملات هوایی پهپادهای آمریکا به مناطق قبایلی پاکستان جان سالم بدر برد[٨]، بار دیگر، در اواخر ژانویه ۲۰۱۲ میلادی، مقامات پاکستانی، خبری را در مورد مرگ حکیم‌الله محسود در اثر حملات هوایی هواپیماهای بدون سرنشین آمریکا به مناطق قبایلی پاکستان منتشر کردند[۹]. سر انجام، وی در اول نوامبر ۲۰۱۳ میلادی، در جریان حمله هواپیماهای بدون سرنشین (پهپادهای) آمریکایی به وزیرستان شمالی کشته شد[۱٠]. این حمله در حدود ۵ کیلومتری شمال شهر میرانشاه، مهم‌ترین شهر در این منطقه صورت گرفته است[۱۱].

دولت پاکستان در اعتراض به این حمله سفیر واشنگتن در اسلام آباد را احضار کرد و هشدار داد که تمامی همکاری‌های دوجانبه با آمریکا را مورد بازبینی قرار می‌دهد[۱٢]. چودهری نثار علی‌خان، وزیر امور داخله پاکستان در پی انتشار خبر کشته شدن حکیم‌الله محسود گفت: «کشتن محسود فقط مرگ یک نفر نبود، بلکه مرگ تلاش‌ها برای برقراری صلح بود.»[۱٣]

عملیات کشتن محسود به گفته مقامات پاکستانی تنها یک روز پیش از سفر هیاتی متشکل از مقام‌های این کشور به وزیرستان شمالی انجام شد که قرار بود طی آن مذاکرات صلح با رهبر طالبان پاکستان پیگیری شود[۱۴]. اما پرسشی که مطرح می‌شود، شاید این باشد که چرا پاکستان چنین واکنشی به کشته‌شدن یک رهبر پرقدرت ستیزه‌جویان طالبان که مسئول بسیاری از خشونت‌ها در این کشور بوده، نشان داده است؟ محسود حکومت پاکستان را مشروع نمی‌دانست. آیا پاکستان از کشته‌شدن او ناراحت است؟ پاسخ این پرسش، هم مثبت است هم منفی[۱۵].

در حالی که از بین رفتن رهبران اصلی و پرقدرت طالبان پاکستان، البته منافع زیادی برای این کشور دارد، به‌ویژه به‌خاطر نقش آن در مهار خشونت و این‌که به‌طور بالقوه انسجام تشکیلاتی طالبان را برهم می‌زند[۱٦]. اما این ماجرا روی دیگری نیز دارد.

محسود در این اواخر به مذاکره با دولت پاکستان تمایل پیدا کرده بود. اهمیت این موضوع شاید از آن‌جا باشد که وی از رهبران بسیار خشن طالبان پاکستان با نظراتی رادیکال بود و با نظام دمکراسی و پارلمانی در پاکستان مخالفت داشت و چنین حکومتی را مشروع نمی‌دانست و درعین حال، رهبری پرقدرت بود که با خشونت شدید، قدرت خود را در میان گروه‌های مختلفی که در مجموع «تحریک طالبان پاکستان» نامیده می‌شود، تحکیم بخشیده بود[۱٧]؛ و این نکته مهمی است. چرا که در این فضا مشخص نیست که رهبری بعدی احتمالی، دارای چه نظراتی، به‌ویژه در قبال صلح و مذاکره با دولت خواهد بود. همچنین آشکار نیست آیا این رهبر، قدرت و نفوذ محسود را در بین ده‌ها گروه کوچک‌تر طالبان خواهد داشت یا خیر؟[۱٨]

در همین حال، حامد کرزی، رئیس جمهوری افغانستان گفته است که حمله بر حکیم‌الله محسود، رهبر طالبان پاکستانی در زمانی نامناسبی صورت گرفته است و امیدوار است که کشته شدن محسود به تلاش‌های صلح در پاکستان صدمه وارد نکند[۱۹].


[] يادداشت‌ها


يادداشت ۱: اين مقاله برای دانش‌نامه‌ی آريانا توسط مهدیزاده کابلی برشتۀ تحرير درآمده است.



[] پيوست‌ها

پيوست ۱:
پيوست ٢:
پيوست ۳:
پيوست ۴:
پيوست ۵:
پيوست ۶:



[] پی‌نوشت‌ها

[۱]-
[٢]-
[٣]-
[۴]-
[۵]-
[٦]-
[٧]-
[٨]-
[۹]-
[۱٠]-
[۱۱]-
[۱٢]-
[۱٣]-
[۱۴]-
[۱۵]-
[۱٦]-
[۱٧]-
[۱٨]-
[۱۹]- کرزی: زمان حمله به حکیم‌الله محسود نامناسب بود، وب‌سایت فارسی بی بی سی (بخش افغانستان): دوشنبه ٠۴ نوامبر ٢٠۱٣ - ۱٣ آبان ۱٣۹٢



[] جُستارهای وابسته







[] سرچشمه‌ها








[] پيوند به بیرون

[۱ ٢ ٣ ۴ ۵ ٦ ٧ ٨ ٩ ۱٠ ۱۱ ۱٢ ۱٣ ۱۴ ۱۵ ۱٦ ۱٧ ۱٨ ۱۹ ٢٠]